Beste leerlingen,
Welkom bij de combinatieklas Geschiedenis VWO 4/VWO 5. Mijn naam is Alexandros Oikonomou en ik ben dit jaar jullie geschiedenisdocent.
In deze brief vind je de belangrijkste informatie over de lessen, het lesmateriaal, de toetsing en de jaarplanning.
Dit jaar richten we ons vooral op:
Voorbereiding met het oog op je diploma.
Historische nuance en verdieping.
Dit jaar focussen we vooral op de 10 tijdvakken (TV). De huidige VWO 5-leerlingen hebben vorig jaar voornamelijk gewerkt met de historische contexten.
De 10 tijdvakken verdelen de geschiedenis in grote historische periodes met kenmerkende ontwikkelingen. Elk tijdvak is verdeeld in Kenmerkende Aspecten (KA). Deze vormen de leidraad voor onze lessen en het zijn er in totaal 49. Aan elk KA besteden we gemiddeld ongeveer één les, afhankelijk van de inhoud en de interesse van de leerlingen.
We werken in drie blokken van ongeveer tien schoolweken, van toetsweek tot toetsweek. Na ieder blok evalueren we hoe het gaat en passen we de planning waar nodig aan.
De toetsweken starten op:
9 november;
8 maart;
3 juni.
De uitgebreide planning tot de eerste toetsweek is al gemaakt en staat in Somtoday.
We hebben iedere week 3 lesuren Geschiedenis.
In het algemeen gebruiken we:
2 lesuren voor klassikale uitleg;
1 lesuur afwisselend voor differentiatie, een mondelinge overhoring of een schriftelijke overhoring.
Tijdens het differentiatie-uur krijg je individuele aandacht. Daarnaast werk je op:
basisniveau: maak-huiswerk, achterstanden wegwerken of leerstof herhalen;
plusniveau: extra leerstof, verdieping of oefenen met oude examenvragen.
Cijfers zijn voor mij niet het belangrijkste. Ze brengen wel op een redelijk objectieve manier zaken als inhoudelijke kennis, formulering en werkhouding in kaart. Belangrijker vind ik je ontwikkeling: wat weet je al, waar zitten nog achterstanden en ben je bereid daaraan te werken?
Daarom krijg je voldoende mogelijkheden om gemist werk in te halen en toetsen te herkansen.
We gebruiken:
G-V-M-O voor gemaakt werk β weging Γ1;
mondelinge en schriftelijke overhoringen β weging Γ2;
toetsen tijdens de toetsweek β weging Γ3.
Gemiste toetsen of ander werk kun je in principe binnen een week tijdens mijn lestijd inhalen. Cijfers en beoordelingen kunnen gedurende de lopende periode, waar mogelijk, worden ingehaald of verbeterd.
We gebruiken:
Forum Geschiedenis Bovenbouw VWO;
MeesterA, mijn eigen onderwijswebsite met verdieping, PowerPoints en oefenmateriaal:
https://www.meestera.com/geschiedenis/geschiedenis-vwo
oude centrale examens en examenvragen.
Neem mee:
je geschiedenisboeken;
een eigen schrift voor de opdrachten;
een blauwe en een rode pen;
eventueel een apart schrift voor aantekeningen;
eventueel je eigen laptop als je die nodig hebt vanwege bijvoorbeeld dysgrafie of dyslexie. Gebruik van een laptop tijdens de les gebeurt na expliciete toestemming en eventueel op een aangewezen plek in het lokaal.
Als je interesse hebt, kun je je alvast oriΓ«nteren op een PWS Geschiedenis. Je kunt bijvoorbeeld nadenken over een onderwerp, onderzoeksvraag of eerste bronnen. Zo heb je in je examenjaar al een flinke voorsprong.
Ik zit in VWO 4. Doe ik volgend jaar precies hetzelfde?
Nee. Volgend jaar behandelen we de VWO-historische contexten en verdiepen we je historische kennis verder.
Waar staat de actuele planning?
In Somtoday.
Wat als ik een toets heb gemist?
Maak een afspraak met mij. Je kunt de toets tijdens een afgesproken lesuur inhalen.
Ik heb moeite met handschrift. Kan ik mijn antwoorden op een laptop maken?
Dat kan in sommige gevallen, maar we moeten daarbij dezelfde toetsvoorwaarden en betrouwbaarheid van de examinering kunnen waarborgen.
Veel succes dit schooljaar!
Alexandros Oikonomou
Week 1
Introductieles
In deze les komen de jaarplanning en een kort overzicht van de historische vaardigheden aan bod.
π» Online Verdiepen:
Tijdvak 1 β Tijd van jagers en boeren | tot 3000 v.Chr. | Prehistorie
Kenmerkend aspect 1: De levenswijze van jagers-verzamelaars.
π΅ VWO β Forum BB
π Lees (beige boek): Blz. 54
βοΈ Maak (blauw boek): Blz. 34 - Opdrachten: 1,2
π» Online verdiepen / PowerPoints bestuderen / interactief oefenen:
Tijdens dit lesuur oefenen we vooral met korte individuele 1-op-1- (oefen)overhoringen van ongeveer 10 minuten of krijg je persoonlijke feedback op examenantwoorden. De rest van de groep werkt zelfstandig aan verdiepende leerstof of maakt het maak-huiswerk af.
β
Vereist: deelname aan de 1-op-1-(oefen)overhoringen.
βοΈ Basis: openstaande opdrachten afmaken, leerstof bijwerken of gemiste toetsen inhalen.
π Plus β Examentraining: oefenen met oude centrale schriftelijke examens (CSE).
CSE 2026 β TV1
Opdrachten: 1,2
π Plus β Leerstof: verdiepen met extra leerstof en opdrachten.
π§ Onderwerp: Waarom is geschiedenis belangrijk?Β Β
π Lees (beige boek): blz. 10β11
βοΈ Maak (blauw boek): kies opdrachten van blz. 8β9
Week 2
πΉTV1/KA2 β Landbouwsamenlevingen
Tijdvak 1 β Tijd van jagers en boeren | tot 3000 v.Chr. | Prehistorie
Kenmerkend aspect 2: Het ontstaan van landbouw en landbouwsamenlevingen.
π΅ VWO β Forum BB
π Lees (beige boek): Blz. 55
βοΈ Maak (blauw boek):
Blz. 34
Opdrachten: 3,4,5
π» Online verdiepen / PowerPoints bestuderen / interactief oefenen:
Tijdvak 1 β Tijd van jagers en boeren | tot 3000 v.Chr. | Prehistorie
Kenmerkend aspect 3: Het ontstaan van de eerste stedelijke gemeenschappen.
π΅ VWO β Forum BB
π Lees (beige boek): Blz.55
βοΈ Maak (blauw boek): Blz. 34-35 / Opdrachten: 6; Examentraining: 2, 3Β
π» Online verdiepen / PowerPoints/ interactief oefenen:
Tijdens dit lesuur oefenen we vooral met korte individuele 1-op-1- (oefen)overhoringen van ongeveer 10 minuten of krijg je persoonlijke feedback op examenantwoorden. De rest van de groep werkt zelfstandig aan verdiepende leerstof of maakt het maak-huiswerk af.
β
Vereist: deelname aan de 1-op-1-(oefen)overhoringen.
βοΈ Basis: openstaande opdrachten afmaken, leerstof bijwerken of gemiste toetsen inhalen.
π Plus β Examentraining: oefenen met oude centrale schriftelijke examens (CSE).
CSE 2026 β TV1
Opdrachten: 3-5
π Plus β Leerstof: verdiepen met extra leerstof en opdrachten.
π§ Onderwerp: Geschiedenis & identiteit: wij en zij
π Lees (beige boek): blz. 12-13
βοΈ Maak (blauw boek): kies opdrachten van blz. 10-11
Instructie: laat je schrift controleren. Je hebt de afgesproken theorie uit Forum gelezen en de bijbehorende opdrachten gemaakt.
π’ G β Goed: alle afgesproken opdrachten per kenmerkend aspect zijn serieus, zorgvuldig en zelfstandig gemaakt.
π‘ V β Voldoende: minimaal 2 opdrachten per kenmerkend aspect zijn serieus en zorgvuldig gemaakt.
π M β Matig: minimaal 1 opdracht per kenmerkend aspect is serieus en zorgvuldig gemaakt.
π΄ O β Onvoldoende: geen opdracht per kenmerkend aspect is gemaakt, het werk is slordig of er is onvoldoende eigen verwerking.
Week 3
Tijdvak 2 β Tijd van Grieken en Romeinen | 3000 v.Chr.β500 n.Chr. | Oudheid
Kenmerkend aspect 4: De ontwikkeling van wetenschappelijk denken en het denken over burgerschap en politiek in de Griekse stadstaat.
π΅ VWO β Forum BB
π Lees (beige boek): Blz.56
βοΈ Maak (blauw boek): Blz. 36/ Opdrachten: 1,2,4
π» Online verdiepen / PowerPoints/ interactief oefenen:
Tijdvak 2 β Tijd van Grieken en Romeinen | 3000 v.Chr.β500 n.Chr. | Oudheid
Kenmerkend aspect 5: De klassieke vormentaal van de Grieks-Romeinse cultuur.
π΅ VWO β Forum BB
π Lees (beige boek): Blz. 57
βοΈ Maak (blauw boek): Blz. 36 / Opdrachten: 5,6
π» Online verdiepen / PowerPoints/ interactief oefenen:
Voorbereiding:
π Lees (Forum BB β beige boek): blz. 54β55
π» Online verdiepen / PowerPoints bestuderen / interactief oefenen:
De leerling kon:
De vraag volledig, inhoudelijk juist en zelfstandig beantwoorden.
Inhoudelijk juiste en relevante informatie.
Duidelijke structuur in het antwoord.
De verschillende onderdelen van de vraag worden herkend en beantwoord.
De leerling gebruikt de juiste sleutelbegrippen en legt verbanden duidelijk en correct uit.
De vraag grotendeels juist beantwoorden, maar met enkele kleine fouten of onduidelijkheden, of met een beetje hulp van de docent.
De vraag of het onderwerp herkennen en een gedeeltelijk relevant antwoord geven. Het antwoord is onvolledig en/of de leerling heeft duidelijke hulp van de docent nodig.
De vraag niet adequaat beantwoorden. Het antwoord is grotendeels onjuist, niet relevant, ontbreekt of de leerling kan ook met hulp onvoldoende antwoord geven.
Aantal vragen Γ 3 = maximaal aantal punten (MP)
Aantal behaalde punten = AP
Score = (AP Γ· MP) Γ 10
Week 4
Tijdvak 2 β Tijd van Grieken en Romeinen | 3000 v.Chr.β500 n.Chr. | Oudheid
Kenmerkend aspect 6: De groei van het Romeinse imperium waardoor de Grieks-Romeinse cultuur zich in Europa verspreidde.
π΅ VWO β Forum BB
π Lees (beige boek): Blz. 57
βοΈ Maak (blauw boek): Blz. 36 / Opdrachten: 7, 10, 11
π» Online verdiepen / PowerPoints/ interactief oefenen:
Tijdvak 2 β Tijd van Grieken en Romeinen | 3000 v.Chr.β500 n.Chr. | Oudheid
Kenmerkend aspect 7: De confrontatie tussen de Grieks-Romeinse cultuur en de Germaanse cultuur van Noordwest-Europa.
π΅ VWO β Forum BB
π Lees (beige boek): Blz. 58
βοΈ Maak (blauw boek): Blz. 36 / Opdrachten: 13,14,15
π» Online verdiepen / PowerPoints/ interactief oefenen:
Tijdens dit lesuur oefenen we vooral met korte individuele 1-op-1- (oefen)overhoringen van ongeveer 10 minuten of krijg je persoonlijke feedback op examenantwoorden. De rest van de groep werkt zelfstandig aan verdiepende leerstof of maakt het maak-huiswerk af.
β
Vereist: deelname aan de 1-op-1-(oefen)overhoringen.
βοΈ Basis: openstaande opdrachten afmaken, leerstof bijwerken of gemiste toetsen inhalen.
π Plus β Examentraining: oefenen met oude centrale schriftelijke examens (CSE).
CSE 2026 β TV1
Opdrachten: 6-8
π Plus β Leerstof: verdiepen met extra leerstof en opdrachten.
π§ Onderwerp: Geschiedenis & politiekΒ
π Lees (beige boek): blz. 14-15
βοΈ Maak (blauw boek): kies opdrachten van blz. 12-13
Tijdvak 2 β Tijd van Grieken en Romeinen | 3000 v.Chr.β500 n.Chr. | Oudheid
Kenmerkend aspect 8: De ontwikkeling van het jodendom en het christendom als de eerste monotheΓ―stische godsdiensten.
π΅ VWO β Forum BB
π Lees (beige boek): Blz. 58
βοΈ Maak (blauw boek): Blz. 36 -37 / Opdrachten: 17, 19, Examentraining: 2
π» Online verdiepen / PowerPoints bestuderen / interactief oefenen:
π Herhalingsles: Tijdvak 1 & 2
Instructie: laat je schrift controleren. Je hebt de afgesproken theorie uit Forum gelezen en de bijbehorende opdrachten gemaakt.
π’ G β Goed: alle afgesproken opdrachten per kenmerkend aspect zijn serieus, zorgvuldig en zelfstandig gemaakt.
π‘ V β Voldoende: minimaal 2 opdrachten per kenmerkend aspect zijn serieus en zorgvuldig gemaakt.
π M β Matig: minimaal 1 opdracht per kenmerkend aspect is serieus en zorgvuldig gemaakt.
π΄ O β Onvoldoende: geen opdracht per kenmerkend aspect is gemaakt, het werk is slordig of er is onvoldoende eigen verwerking.
πΒ Schriftelijke overhoring: Tijdvak 2
Voorbereiding:
π Lees (Forum BB β beige boek): blz. 56β58
π» Online verdiepen / PowerPoints bestuderen / interactief oefenen:
Β Week 6
Tijdvak 3 β Tijd van monniken en ridders | 500β1000 | Vroege Middeleeuwen
Kenmerkend aspect 9: De verspreiding van het christendom in geheel Europa.
π΅ VWO β Forum BB
π Lees (beige boek): Blz. 59
βοΈ Maak (blauw boek):Β
Blz. 39
Opdrachten: 1, 2, 3
π» Online verdiepen / PowerPoints bestuderen / interactief oefenen:
Tijdvak 3 β Tijd van monniken en ridders | 500β1000 | Vroege Middeleeuwen
Kenmerkend aspect 10: Het ontstaan en de verspreiding van de islam.
π΅ VWO β Forum BB
π Lees (beige boek): Blz. 60
βοΈ Maak (blauw boek):
Blz. 40
Opdrachten: 5,8, 10
π» Online verdiepen / PowerPoints bestuderen / interactief oefenen:
Tijdens dit lesuur oefenen we vooral met korte individuele 1-op-1- (oefen)overhoringen van ongeveer 10 minuten of krijg je persoonlijke feedback op examenantwoorden. De rest van de groep werkt zelfstandig aan verdiepende leerstof of maakt het maak-huiswerk af.
β
Vereist: deelname aan de 1-op-1-(oefen)overhoringen.
βοΈ Basis: openstaande opdrachten afmaken, leerstof bijwerken of gemiste toetsen inhalen.
π Plus β Examentraining: oefenen met oude centrale schriftelijke examens (CSE).
CSE 2026 β TV1
Opdrachten: 8-10
π Plus β Leerstof: verdiepen met extra leerstof en opdrachten.
π§ Onderwerp: Geschiedenis als moreel kompas
π Lees (beige boek): blz. 16-17
βοΈ Maak (blauw boek): kies opdrachten van blz. 14-15
Tijdvak 3 β Tijd van monniken en ridders | 500β1000 | Vroege Middeleeuwen
Kenmerkend aspect 11: De vrijwel volledige vervanging in West-Europa van de agrarisch-urbane cultuur door een zelfvoorzienende agrarische cultuur, georganiseerd via hofstelsel en horigheid.
π΅ VWO β Forum BB
π Lees (beige boek): Blz. 60
βοΈ Maak (blauw boek):
Blz. 40
Opdrachten: 11,12,13
π» Online verdiepen / PowerPoints bestuderen / interactief oefenen:
Tijdvak 3 β Tijd van monniken en ridders | 500β1000 | Vroege Middeleeuwen
Kenmerkend aspect 12: Het ontstaan van feodale verhoudingen in het bestuur.
π΅ VWO β Forum BB
π Lees (beige boek): Blz. 61
βοΈ Maak (blauw boek):
Blz. 41-42
Opdrachten: 15,16, examentraining: 11,12
π» Online verdiepen / PowerPoints bestuderen / interactief oefenen:
Tijdens dit lesuur oefenen we vooral met korte individuele 1-op-1- (oefen)overhoringen van ongeveer 10 minuten of krijg je persoonlijke feedback op examenantwoorden. De rest van de groep werkt zelfstandig aan verdiepende leerstof of maakt het maak-huiswerk af.
β
Vereist: deelname aan de 1-op-1-(oefen)overhoringen.
βοΈ Basis: openstaande opdrachten afmaken, leerstof bijwerken of gemiste toetsen inhalen.
π Plus β Examentraining: oefenen met oude centrale schriftelijke examens (CSE).
CSE 2026 β TV1
Opdrachten: 11-12
π Plus β Leerstof: verdiepen met extra leerstof en opdrachten.
π§ Onderwerp: Geschiedenis als praktische lesΒ
π Lees (beige boek): blz. 18-19
βοΈ Maak (blauw boek): kies opdrachten van blz. 18-19
Instructie: laat je schrift controleren. Je hebt de afgesproken theorie uit Forum gelezen en de bijbehorende opdrachten gemaakt.
π’ G β Goed: alle afgesproken opdrachten per kenmerkend aspect zijn serieus, zorgvuldig en zelfstandig gemaakt.
π‘ V β Voldoende: minimaal 2 opdrachten per kenmerkend aspect zijn serieus en zorgvuldig gemaakt.
π M β Matig: minimaal 1 opdracht per kenmerkend aspect is serieus en zorgvuldig gemaakt.
π΄ O β Onvoldoende: geen opdracht per kenmerkend aspect is gemaakt, het werk is slordig of er is onvoldoende eigen verwerking.
π Studiedag
π Herhalingsles: Tijdvak 1 & 2 & 3
Tijdvak 4 β Tijd van steden en staten | 1000β1500 | Hoge en late Middeleeuwen
Kenmerkend aspect 13: De opkomst van handel en ambacht die de basis legde voor het herleven van een agrarisch-urbane samenleving.
π΅ VWO β Forum BB
π Lees (beige boek): Blz. 62
βοΈ Maak (blauw boek):
Blz. 44
Opdrachten: 1,2
π» Online verdiepen / PowerPoints bestuderen / interactief oefenen:
Tijdvak 4 β Tijd van steden en staten | 1000β1500 | Hoge en late Middeleeuwen
Kenmerkend aspect 14: De opkomst van de stedelijke burgerij en de toenemende zelfstandigheid van steden.
π΅ VWO β Forum BB
π Lees (beige boek): Blz. 63
βοΈ Maak (blauw boek):
Blz.44-45
Opdrachten: 4, 5, examentraining: 1
π» Online verdiepen / PowerPoints bestuderen / interactief oefenen:
Tijdvak 4 β Tijd van steden en staten | 1000β1500 | Hoge en late Middeleeuwen
Kenmerkend aspect 15: Het conflict in de christelijke wereld over de vraag of de wereldlijke dan wel de geestelijke macht het primaat behoorde te hebben.
π΅ VWO β Forum BB
π Lees (beige boek): Blz. 63
βοΈ Maak (blauw boek):
Blz. 45
Opdrachten: 9, examentraining: 6, 7
π» Online verdiepen / PowerPoints bestuderen / interactief oefenen:
Tijdvak 4 β Tijd van steden en staten | 1000β1500 | Hoge en late Middeleeuwen
Kenmerkend aspect 16: De expansie van de christelijke wereld naar buiten toe, onder andere in de vorm van de kruistochten.
π΅ VWO β Forum BB
π Lees (beige boek): Blz. 64
βοΈ Maak (blauw boek):
Blz. 45
Opdrachten: 11,12, 13
π» Online verdiepen / PowerPoints bestuderen / interactief oefenen:
Voorbereiding:
π Lees (Forum BB β beige boek): blz. 56β61
π» Online verdiepen / PowerPoints bestuderen / interactief oefenen:
Tijdvak 4 β Tijd van steden en staten | 1000β1500 | Hoge en late Middeleeuwen
Kenmerkend aspect 17: Het begin van staatsvorming en centralisatie.
π΅ VWO β Forum BB
π Lees (beige boek): Blz. 64
βοΈ Maak (blauw boek):
Blz. 45-46
Opdrachten: 14, examentraining: 8, 9
π» Online verdiepen / PowerPoints bestuderen / interactief oefenen:
Tijdens dit lesuur oefenen we vooral met korte individuele 1-op-1- (oefen)overhoringen van ongeveer 10 minuten of krijg je persoonlijke feedback op examenantwoorden. De rest van de groep werkt zelfstandig aan verdiepende leerstof of maakt het maak-huiswerk af.
β
Vereist: deelname aan de 1-op-1-(oefen)overhoringen.
βοΈ Basis: openstaande opdrachten afmaken, leerstof bijwerken of gemiste toetsen inhalen.
π Plus β Examentraining: oefenen met oude centrale schriftelijke examens (CSE).
CSE 2026 β TV1
Opdrachten: 13-14
π Plus β Leerstof: verdiepen met extra leerstof en opdrachten.
π§ Onderwerp: Geschiedenis als entertainmentΒ
π Lees (beige boek): blz. 20-21
βοΈ Maak (blauw boek): kies opdrachten van blz. 18-19
Instructie: laat je schrift controleren. Je hebt de afgesproken theorie uit Forum gelezen en de bijbehorende opdrachten gemaakt.
π’ G β Goed: alle afgesproken opdrachten per kenmerkend aspect zijn serieus, zorgvuldig en zelfstandig gemaakt.
π‘ V β Voldoende: minimaal 2 opdrachten per kenmerkend aspect zijn serieus en zorgvuldig gemaakt.
π M β Matig: minimaal 1 opdracht per kenmerkend aspect is serieus en zorgvuldig gemaakt.
π΄ O β Onvoldoende: geen opdracht per kenmerkend aspect is gemaakt, het werk is slordig of er is onvoldoende eigen verwerking.
π Toetsweek: Tijdvak 1β4Β Β
π Lees (Forum BB β beige boek): blz. 54β64
π» Online verdiepen / PowerPoints bestuderen / interactief oefenen: